Op 2 maart 2026 heeft de VNG (Realisatie) de op 12 februari 2026
vastgestelde GIBIT 2025 gepubliceerd:
https://vng.nl/nieuws/vng-publiceert-gibit-2025-inkoopvoorwaarden
De GIBIT 2025 zijn (wederom) niet paritair tot stand gekomen.
De definitie van (de) ‘GIBIT 2025’ luidt ingevolge artikel 1.20 GIBIT 2025:
“de Gemeentelijke Inkoop bij IT Toolbox, bestaande uit
de Inkoopvoorwaarden, de toelichting op die voorwaarden, de Gemeentelijke
ICT-kwaliteitsnormen en diverse tools voor gemeenten, een en ander zoals
gepubliceerd op www.gibit.nl”
En ‘Inkoopvoorwaarden’ zijn volgens artikel 1.24 GIBIT 2025:
“de onderhavige inkoopvoorwaarden, zoals vastgesteld
door VNG Realisatie op 12 februari 2026.”
Bij de steeds maar uitdijende GIBIT lijkt me navolgende principiële vraag relevant:
Gaat het bij de GIBIT
2025 Inkoopvoorwaarden (nog) wel om ‘algemene voorwaarden’ in de zin van het Burgerlijk
Wetboek (BW)?
Artikel 6: 231 sub a BW luidt daartoe als volgt:
algemene voorwaarden: een of meer bedingen die zijn opgesteld teneinde in een aantal overeenkomsten te worden opgenomen, met uitzondering van bedingen die de kern van de prestaties aangeven, voor zover deze laatstgenoemde bedingen duidelijk en begrijpelijk zijn geformuleerd
En ook deze rechtsoverweging uit het arrest Hof Den Bosch 29 oktober 2019, ECLI:NL:GHSHE:2019:3965 is in deze, naar analogie en ‘omgekeerd’ (‘gebruiker’ en ‘wederpartij’), relevant:
8.7. […]
Op grond van artikel 6:231 onder a BW dient onder algemene voorwaarden te
worden verstaan een of meer bedingen die zijn opgesteld teneinde in een aantal
overeenkomsten te worden opgenomen, met uitzondering van bedingen die de kern van
de prestaties aangeven. Anders dan [appellant] meent, gaat het hier juist om
een beding dat behoort tot de kern van de verplichtingen, aangezien het beding
ziet op de tegenprestatie die [appellant] dient te verrichten voor de levering
en plaatsing van de dakkapellen door [geïntimeerde] . Reeds hierom kan het
beding niet worden aangemerkt als een algemene voorwaarde. Daar komt bij dat
het beding weliswaar is opgenomen in een voorgedrukt formulier dat bedoeld is
om voor meerdere klanten van [geïntimeerde] te worden gebruikt, maar de hoogte
van het percentage is niet voorgedrukt. Deze dient afzonderlijk te worden
ingevuld, wat ook in dit geval is gebeurd, en hoeft dus niet voor elke klant
gelijk te zijn.
Ik lees ‘kernbedingen’ in de artikelen 6.4, 6.5, 7.3, 9.2, 10.10, 36.3 37.2, 37.3, 39, 40.1 en 44.2 GIBIT 2025.
Alsdan zou voor die GIBIT 2025 artikelen bijvoorbeeld navolgend artikel 6: 235 lid 1 BW niet gelden:
Op de vernietigingsgronden bedoeld in de artikelen 233
en 234 kan geen beroep worden gedaan door
a. een
rechtspersoon bedoeld in artikel 360 van Boek 2, die ten tijde van het sluiten
van de overeenkomst laatstelijk zijn jaarrekening openbaar heeft gemaakt, of
ten aanzien waarvan op dat tijdstip laatstelijk artikel 403 lid 1 van Boek 2 is
toegepast;
b. een
partij op wie het onder a bepaalde niet van toepassing is, indien op voormeld
tijdstip bij haar vijftig of meer personen werkzaam zijn of op dat tijdstip uit
een opgave krachtens de Handelsregisterwet 2007 blijkt dat bij haar vijftig of
meer personen werkzaam zijn.
Hoe dan ook (anyway).
Artikel 26.1 GIBIT 2025 betreft (ook) een, ten opzichte van de GIBIT 2023, nieuwe bepaling:
“Leverancier staat ervoor in dat, wanneer zijn
onderneming wordt overgenomen door een derde, hij aan alle contractuele eisen
zal blijven voldoen, dat de continuïteit geborgd blijft en dat de overname niet
in strijd is met de bepalingen van art. 2.163f Aanbestedingswet.”
De ‘Toelichting per artikel’ op de GIBIT 2025 vermeldt:
“In de markt ontstaat nogal eens onrust wanneer sprake
is van een overname van onderneming van de Leverancier. Vaak is er weinig reden
tot zorg, maar is er wel veel onduidelijkheid omtrent de gevolgen van deze
overname. Om deze onrust te verminderen, is dit artikel toegevoegd. Dit
betreffen geen nieuwe vereisten (voldoen aan de wet en aan het contract geldt
altijd), maar biedt houvast in overleg over de overname van onderneming.”
Maar dat geeft mij geen goed gevoel over de redelijkheid en aanvaardbaarheid van het bepaalde in artikel 26.1 GIBIT 2025.
Artikel 2.163f Aanbesteding 2012, dat voor de Leverancier niets van doen heeft met ‘voldoen aan de wet’, luidt immers als volgt:
Een overheidsopdracht kan zonder nieuwe
aanbestedingsprocedure als bedoeld in deel 2 van deze wet worden gewijzigd
indien een nieuwe opdrachtnemer de opdrachtnemer aan wie de aanbestedende
dienst de overheidsopdracht oorspronkelijk had gegund, vervangt ten gevolge
van:
a. een
ondubbelzinnige herzieningsclausule als bedoeld in artikel 2.163c, of
b. rechtsopvolging
onder algemene of bijzondere titel in de positie van de aanvankelijke
opdrachtnemer, ten gevolge van herstructurering van de onderneming, waaronder
door overname, fusie, acquisitie of insolventie, door een andere ondernemer die
voldoet aan de oorspronkelijk vastgestelde geschiktheidseisen, mits dit geen
andere wezenlijke wijzigingen als bedoeld in artikel 2.163g, derde lid, in de
opdracht meebrengt en dit niet gebeurt met het oogmerk om zich te onttrekken
aan de toepassing van deel 2 van deze wet.
En het is in dat verband (toch) niet redelijk om praktisch en feitelijk te verlangen (eisen), dat Leverancier bij overnameonderhandelingen met een overnemende partij rekening moet houden met (diverse) geschiktheidseisen uit (diverse) aanbestedingsprocedures als gevolg waarvan Leverancier (een) lopende opdracht (-en) heeft verkregen, en waaraan de overnemende partij (dus) moet voldoen?
Dat (voldoen aan geschiktheidseisen) zal overigens bij een investeringsmaatschappij doorgaans (al) niet het geval (kunnen) zijn.
Artikel 26.1 GIBIT 2025 verhindert dus overnames, en is dan ook zeer waarschijnlijk ‘onredelijk bezwarend’ in de zin van het BW, en ‘disproportioneel' in de zin van bijvoorbeeld artikel 1.10 van de Aanbestedingswet 2012.
Het zal, zo verwacht ik, weer werk opleveren in de inlichtingenronde van de aanbestedingsprocedure.
Lees eerder ook:
https://keesvandewater.blogspot.com/2024/01/de-gibit-2023.html
