donderdag 26 september 2019

Beperking van onderaanneming (2)


Onderaanneming mag in Europese aanbestedingsprocedures niet beperkt worden, zo blijkt uit HvJEU 26 september 2019 in zaak C-63/18 (Vitali):


25          Bovendien bepaalt artikel 71, lid 2, van deze richtlijn, dat specifiek betrekking heeft op onderaanneming, dat de aanbestedende dienst de inschrijver kan verzoeken – of dat deze dienst door een lidstaat verplicht kan worden de inschrijver te verzoeken – in zijn inschrijving aan te geven welk gedeelte van de opdracht hij eventueel voornemens is aan derden in onderaanneming te geven en welke onderaannemers hij voorstelt.
26          Hieruit volgt dat richtlijn 2014/24, net als richtlijn 2004/18, die daarbij is ingetrokken, voorziet in de mogelijkheid voor inschrijvers om voor de uitvoering van een opdracht een beroep te doen op onderaanneming, mits aan de voorwaarden van deze richtlijn is voldaan (zie in die zin met betrekking tot richtlijn 2004/18, arrest van 14 juli 2016, Wrocław – Miasto na prawach powiatu, C-406/14, EU:C:2016:562, punten 31-33).
27          Volgens vaste rechtspraak en zoals blijkt uit overweging 78 van richtlijn 2014/24, is het immers in het belang van de Unie dat de openstelling van overheidsopdrachten voor mededinging wordt versterkt. Het beroep op onderaanneming, dat de toegang van ondernemingen in het midden- en kleinbedrijf tot overheidsopdrachten kan bevorderen, draagt bij tot de verwezenlijking van deze doelstelling (zie in die zin arrest van 5 april 2017, Borta, C-298/15, EU:C:2017:266, punt 48 en aldaar aangehaalde rechtspraak).
[…]
41          In het kader van een nationale regeling als die welke in het hoofdgeding aan de orde is, moet bijgevolg voor alle opdrachten een aanzienlijk deel van de betrokken werken, leveringen of diensten door de inschrijver zelf worden uitgevoerd, en zo niet wordt hij automatisch van de aanbestedingsprocedure uitgesloten, ook wanneer de aanbestedende dienst de identiteit van de betrokken onderaannemers kan verifiëren en na verificatie van mening is dat een dergelijk verbod niet nodig is ter bestrijding van de georganiseerde misdaad in het kader van de betrokken opdracht.
45          Gelet op een en ander moet op de prejudiciële vraag worden geantwoord dat richtlijn 2014/24 aldus moet worden uitgelegd dat zij in de weg staat aan een nationale regeling zoals aan de orde in het hoofdgeding, volgens welke het gedeelte van de opdracht dat de inschrijver aan derden in onderaanneming mag geven, beperkt is tot 30 %.

Mogelijk mag onderaanneming in nationale aanbestedingsprocedures ook niet beperkt worden, gelet op een van de ambities van de Aanbestedingswet 2012, namelijk ‘verbeteren toegang van ondernemers tot opdrachten’ (zie TK, 2009-2010, 32 440, nr. 3, pag. 6), in samenhang gelezen met het eerste deel van de tweede zin van r.o. 27 van ‘Vitali’ voornoemd.

Lees ook:


maandag 16 september 2019

Een horizontale botsing van algemene beginselen van behoorlijk bestuur


Een horizontale botsing van algemene beginselen van behoorlijk bestuur in  het - hoger beroep van Rechtbank Den Haag 16 april 2019, ECLI:NL:RBDHA:2019:8384 (zie hier) - arrest Hof Den Haag 16 juli 2019, ECLI:NL:GHDHA:2019:2429:


13.         Bij de beoordeling van deze grieven stelt het hof voorop dat de door de Staat georganiseerde biedprocedure geen overheidsopdracht, speciale-sectoropdracht, concessieopdracht of prijsvraag is in de zin van de Aanbestedingswet 2012. De aanbestedingsbeginselen genoemd in afdeling 1.2.2. van de Aanbestedingswet 2012 zijn dus niet van toepassing. Wel dient de Staat zich te houden aan de algemene beginselen van behoorlijk bestuur, waaronder het gelijkheidsbeginsel en het evenredigheidsbeginsel. Het evenredigheidsbeginsel houdt in dat de voor belanghebbenden nadelige gevolgen van een overheidshandeling niet onevenredig mogen zijn in verhouding tot de met die handeling te dienen doelen. Het gelijkheidsbeginsel vereist dat gelijke gevallen gelijk worden behandeld. Tussen deze beginselen bestaat geen bepaalde hiërarchie.
[…]
16.         Naar het oordeel van het hof heeft de Staat in strijd gehandeld met het evenredigheidsbeginsel door in deze omstandigheden Waddenzee niet de mogelijkheid te bieden haar inschrijving te herstellen door alsnog de door ABN AMRO Bank ondertekende bereidverklaring over te leggen, mede gezien de nadelige gevolgen voor Waddenzee van ongeldigverklaring van haar inschrijving. […]
17.         Tegenover het belang van Waddenzee staan de belangen van de inschrijvers die profiteren van ongeldigverklaring van de inschrijving van Waddenzee, doordat zij de kavels toegewezen krijgen die anders naar Waddenzee zouden zijn gegaan. Deze inschrijvers hebben echter daarnaast ook andere kavels verkregen, zodat voorshands aannemelijk is dat zij niet in hun voortbestaan worden bedreigd als Waddenzee een herstelmogelijkheid wordt geboden. Overigens heeft de Staat niets aangevoerd met betrekking tot de positie van deze inschrijvers dat zich in het kader van een belangenafweging tegen het bieden van een herstelmogelijkheid aan Waddenzee zou kunnen verzetten. Het verweer van de Staat houdt in dat hij geen andere keuze had dan Waddenzee uit te sluiten van gunning, omdat in de inschrijfvoorwaarden is bepaald dat inschrijvingen die niet aan de gestelde eisen voldoen, ongeldig worden verklaard en het gelijkheidsbeginsel er aan in de weg staat dat op deze bepaling een uitzondering wordt gemaakt. Het gelijkheidsbeginsel gaat echter niet zover dat de Staat gedwongen was de inschrijving van Waddenzee ongeldig te verklaren omdat de door ABN AMRO Bank ondertekende bereidverklaring niet bij de inschrijving was gevoegd, nu uit de overgelegde documenten kon worden afgeleid dat Waddenzee hoogstwaarschijnlijk wel over een ondertekende bereidverklaring beschikte, maar was vergeten deze mee te sturen. Als de Staat Waddenzee de mogelijkheid zou hebben geboden om deze vergissing te herstellen, zou Waddenzee daarmee geen oneigenlijk concurrentievoordeel hebben verkregen ten opzichte van de andere inschrijvers. De positie van Waddenzee verschilde immers niet wezenlijk van die van de andere inschrijvers die wel een (ondertekende) bereidverklaring bij hun inschrijving hadden overgelegd, ervan uitgaande dat Waddenzee net als deze andere inschrijvers ten tijde van de inschrijving over de vereiste bereidverklaring beschikte. Daarentegen verschilde de positie van Waddenzee wel van die van Spaansen, die evenals Waddenzee van inschrijving is uitgesloten, doordat Spaansen in het geheel geen documenten had overgelegd die erop duidden dat zij ten tijde van de inschrijving over de vereiste bereidverklaring beschikte. In deze omstandigheden zijn de nadelige gevolgen van ongeldigverklaring van de inschrijving van Waddenzee onevenredig in verhouding tot het door de Staat aangevoerde doel van gelijke behandeling van de inschrijvers.
18.         Bij pleidooi heeft de Staat nog aangevoerd dat de grieven van Waddenzee uitsluitend zijn gericht op de toepassing van het aanbestedingsrechtelijke proportionaliteitsbeginsel, en de vraag of de Staat in strijd heeft gehandeld met het evenredigheidsbeginsel geen onderdeel uitmaakt van de rechtsstrijd in hoger beroep. Die stelling berust op een te beperkte lezing van de memorie van grieven. Waddenzee heeft gesteld dat de voorzieningenrechter ten onrechte heeft geoordeeld dat de Staat niet in strijd heeft gehandeld met het proportionaliteitsbeginsel. Uit haar stellingen valt niet af te leiden dat zij zich daarbij heeft willen beperken tot het aanbestedingsrecht, en geen beroep heeft willen doen op het (met het proportionaliteitsbeginsel overeenkomende) evenredigheidsbeginsel als algemeen beginsel van behoorlijk bestuur.

De rechtsoverwegingen 39 en 40 uit HvJEU 10 oktober 2013 in zaak C-336/12 (Manova) gaan over overheidsopdrachten, speciale-sectoropdrachten, concessieopdrachten en/of prijsvragen, en dat is ‘aanbestedingsrecht’:

39          Derhalve kan de aanbestedende dienst verzoeken de gegevens van een dergelijk dossier gericht te verbeteren of aan te vullen, voor zover dat verzoek betrekking heeft op gegevens, zoals de gepubliceerde balans, waarvan objectief kan worden vastgesteld dat zij dateren van voor het einde van de inschrijvingstermijn om deel te nemen aan een aanbestedingsprocedure.

40          Evenwel moet worden gepreciseerd dat dit anders zou zijn indien volgens de aanbestedingsstukken het ontbrekende stuk of de ontbrekende informatie op straffe van uitsluiting moet worden verstrekt. Een aanbestedende dienst dient immers nauwgezet de door hemzelf vastgestelde criteria in acht te nemen (zie in die zin arrest van 29 april 2004, Commissie/CAS Succhi di Frutta, C-496/99 P, Jurispr. blz. I-3801, punt 115).

Ik kan me echter goed voorstellen, dat het arrest van het Hof Den Haag voornoemd ook van belang kan zijn bij overheidsopdrachten, speciale-sectoropdrachten, concessieopdrachten en/of prijsvragen, dus in het aanbestedingsrecht, waar het aanbestedende diensten die (ook) bestuursorgaan zijn, betreft.

Lees verder ook:


En:


dinsdag 10 september 2019

Rechtsbescherming


“Ik schreef op die aanbesteding van dat RAW-bestek in, en vergat per ongeluk de inschrijvingsstaat in te dienen.

Toen verklaarden ze mij ongeldig.

Ik zei, laat me de inschrijvingsstaat toch alsnog inleveren, maar dat vonden ze niet goed.

Ik heb natuurlijk een klacht ingediend, maar hun klachtencommissie gaf mij geen gelijk.

Ik natuurlijk naar de rechtbank. Het kan toch niet, wat ze daar doen.

De rechter weigerde de door mij gevraagde voorzieningen, ik kreeg geen gelijk.

Ik ben er klaar mee.

Ik ervaar de gang van zaken als oneerlijk en onrechtvaardig en schrijf nooit meer in op overheidsopdrachten.

De rechtsbescherming in Nederland is onvoldoende!”

Aanleiding:

PIANOo 17 juli 2019 (‘Onderzoek Rechtsbescherming in de aanbestedingspraktijk’):


“Het onderzoek wijst uit dat experts (juristen, adviseurs en wetenschappers) en ondernemers van mening zijn dat rechtsbescherming niet voldoende is. […]”

PIANOo 10 september 2019 (‘Brancheorganisaties bouwsector dringen bij Tweede Kamer aan op betere rechtsbescherming’)


“[…] Het rapport toont aan dat het merendeel van de ondernemers geen gebruik maakt van rechtsbeschermingsvoorzieningen, omdat de procedures omvangrijk zijn en vaak geen resultaat opleveren. De ondernemers die er wel gebruik van maken ervaren dat dit meestal geen adequate oplossing biedt. […]”

zondag 1 september 2019

In consensus


HvJEU 29 april 2004 in zaak C-496/99 P (Succhi di Frutta):

111        Het beginsel van doorzichtigheid, dat er het corollarium van vormt, heeft in essentie ten doel te waarborgen dat elk risico van favoritisme en willekeur door de aanbestedende dienst wordt uitgebannen. Het impliceert dat alle voorwaarden en modaliteiten van de gunningsprocedure in het aanbestedingsbericht of in het bestek worden geformuleerd op een duidelijke, precieze en ondubbelzinnige wijze, opdat, enerzijds, alle behoorlijk geïnformeerde en normaal oplettende inschrijvers de juiste draagwijdte kunnen begrijpen en zij deze op dezelfde manier interpreteren, en, anderzijds, de aanbestedende dienst in staat is om metterdaad na te gaan of de offertes van de inschrijvers beantwoorden aan de criteria welke op de betrokken opdracht van toepassing zijn.

Bij ‘favoritisme en willekeur’ voornoemd zou je aan het volgende kunnen denken:

“Als we hele cijfers geven, wordt ie het. Laten we dus maar geen hele cijfers geven, en onze cijfers middelen!”

En vandaar, dat ik me afvraag, of Rechtbank Midden-Nederland 19 juli 2019, ECLI:NL:RBMNE:2019:3440 (zie hier) wel in overeenstemming is met het transparantiebeginsel (‘beginsel van doorzichtigheid’) voornoemd:

2.15.      De voorzieningenrechter is met de Gemeente van oordeel dat uit de Inschrijvingsleidraad niet blijkt dat het gezamenlijke cijfer dat het beoordelingsteam in consensus moet toekennen, een heel cijfer moet zijn. Er staat in de Inschrijvingsleidraad weliswaar dat een cijfer op een schaal van vijf tot tien moet worden toegekend en wat de waarderingsgrondslag van de rapportcijfers is (5: onvoldoende, 6: voldoende, etc.), maar dit sluit niet uit dat er ook scores met cijfers achter de komma kunnen worden toegekend. De Inschrijvingsleidraad verzet zich er ook niet tegen dat het beoordelingsteam het gezamenlijke cijfer in consensus vaststelt op het gemiddelde van de individuele scores. Het is goed voorstelbaar dat, zoals de Gemeente heeft betoogd, hiermee het meest recht wordt gedaan aan de beoordeling van ieder lid van het beoordelingsteam. Deze klacht van [bedrijf] kan daarom niet slagen.

Terzijde:

‘Consensus’ houdt in het voorkomend geval verband met het werken met/in een beoordelingsteam of beoordelingscommissie. Heb je zo’n team of commissie niet, dan heb je ook niet (s) van doen met ‘consensus’.

Lees over een en ander ook:


maandag 26 augustus 2019

De uitleg van een vonnis


De uitleg van aanbestedingsstukken zien we vaker in de jurisprudentie. Zie bijvoorbeeld Rechtbank Den Haag 18 juni 2019, ECLI:NL:RBDHA:2019:6413:


5.3.        Op grond van vaste jurisprudentie moet bij de uitleg van een eis als deze echter worden uitgegaan van de zogenaamde 'CAO-norm'. De bewoordingen van de eis, gelezen in het licht van de gehele tekst van de aanbestedingsstukken, zijn van doorslaggevende betekenis, waarbij het aankomt op de betekenis die – naar objectieve maatstaven – volgt uit de bewoordingen waarin die stukken zijn gesteld. De bedoelingen van de aanbestedende dienst zijn daarbij dus niet van belang, tenzij deze bedoelingen uit de aanbestedingsdocumenten en de toelichting kenbaar zijn. […]

Hetzelfde geldt voor de uitleg van contractdocumenten. Zie bijvoorbeeld Hof Arnhem-Leeuwarden 24 juli 2018, ECLI:NL:GHARL:2018:6973:


5.5.        […] Voor het antwoord op de vraag hoe in een schriftelijk contract de verhouding tussen partijen is geregeld, komt het aan op de zin die partijen in de gegeven omstandigheden over en weer redelijkerwijs aan de bepalingen mochten toekennen en op hetgeen zij te dien aanzien redelijkerwijs van elkaar mochten verwachten, waarbij van belang kan zijn tot welke maatschappelijk kringen partijen behoren en welke rechtskennis van zodanige partijen kan worden verwacht (HR 13 maart 1981, NJ 1981, 635, Haviltex). Daarbij zijn telkens van beslissende betekenis alle concrete omstandigheden van het geval, gewaardeerd naar hetgeen de maatstaven van redelijkheid en billijkheid meebrengen. Dit betekent onder meer dat de uitleg van een schriftelijk contract niet dient plaats te vinden op grond van alleen maar de taalkundige betekenis van de bewoordingen waarin het is gesteld. Voor een taalkundige/grammaticale uitleg bestaat eerder aanleiding indien het een zuiver commerciële transactie betreft tussen professionele partijen (HR 19 januari 2007, NJ 2007, 575 en HR 29 juni 2007, NJ 2007, 576). Ook indien bij de uitleg van een overeenkomst groot gewicht toekomt aan de taalkundige betekenis van de gekozen bewoordingen, kunnen de overige omstandigheden van het geval meebrengen dat een andere (dan de taalkundige) betekenis aan de bepalingen van de overeenkomst moet worden gehecht. Beslissend blijft de zin die partijen in de gegeven omstandigheden over en weer redelijkerwijs aan deze bepalingen mochten toekennen en hetgeen zij te dien aanzien redelijkerwijs van elkaar mochten verwachten (HR 5 april 2013, NJ 2013, 214). […]

De uitleg van een vonnis komt minder vaak voor.

Recent echter, Rechtbank Amsterdam 2 augustus 2019, ECLI:NL:RBAMS:2019:5902:


4.2.        Het komt erop neer dat de Gemeente de mogelijkheid kreeg alsnog te komen met een nieuwe, wèl voldoende gemotiveerde, beoordeling van de bestaande, eerder door haar beoordeelde, inschrijvingen. Zoals uit de hiervoor onder 2.5 geciteerde passages uit de Inschrijfleidraad blijkt maakt het interview onderdeel uit van de inschrijving. Dat betekent dus dat de voorliggende inschrijvingen, waaronder de audio opnamen van de gehouden interviews, opnieuw moesten worden beoordeeld. Als die interviews hadden moeten worden overgedaan, dan zouden verschillen ontstaan met de eerder gehouden interviews. Daarmee verandert de inschrijving en zou de nieuw samengestelde commissie dus iets anders moeten beoordelen dan de oude heeft gedaan. Bovendien zouden de afgewezen inschrijvers zich naar aanleiding van de kritiek in hun eerdere beoordeling kunnen verbeteren, terwijl winnaar Xerox, die alleen te horen heeft gekregen dat zij eerste was geworden, die mogelijkheid niet zou hebben. Een zo flagrante strijdigheid met het gelijkheidsbeginsel is hoogst ongewenst en er is dan ook geen enkele aanleiding om te veronderstellen dat dit in het vonnis van 9 mei 2019 zou zijn bedoeld, te minder nu over het afnemen van de interviews en het resultaat daarvan in die procedure niet was geklaagd.
4.3.        Ricoh beroept zich op de hiervoor in 2.3. weergegeven passage uit de Inschrijfleidraad en op de in 2.5. genoemde bijlage daarbij, waaruit volgt dat de beoordeling uit vier fases bestaat, waaronder afnemen interview, waarbij leden van de beoordelingscommissie in dezelfde ruimte aanwezig moeten zijn voor de beoordeling. Om tot een nieuwe, alsnog voldoende gemotiveerde, beoordeling te komen, hoeven echter niet al deze fases te worden overgedaan. Klaarblijkelijk ziet het vonnis dan ook alleen op de daadwerkelijke beoordeling van fase 3, ‘beoordeling kwaliteitscriteria a.h.v. bevindingen schriftelijk en antwoorden tijdens interview’.
Overigens is niet duidelijk welk belang Ricoh, die zich zeer tevreden toonde met het eerder gehouden interview, zou hebben bij een nieuw interview. Een uitleg ten nadele van haar als inschrijver is dan ook niet aan de orde.
4.4.        De normaal oplettende inschrijver, die het vonnis van 9 mei 2019 naast de aanbestedingsdocumentatie legde, moet hebben begrepen dat de interviews niet over zouden worden gedaan. Van strijd met het transparantiebeginsel of het gelijkheidsbeginsel is dan ook geen sprake. Zoals hiervoor overwogen zou een andere uitleg van het vonnis in het licht van de aanbestedingsstukken, juist tot strijd met het gelijkheidsbeginsel hebben geleid.

Blijkbaar zijn (dus) ook de bedoelingen van het vonnis van 9 mei 2019 van belang. En niet slechts een taalkundige/grammaticale uitleg.

Deels terzijde meen ik (zie hier) in verband met de tweede en derde zin van r.o. 4.2. voornoemd, dat een interview (slechts) een ‘middel’ is, en degene die geïnterviewd wordt, een onderdeel van de inschrijving (aanbieding).

R.o. 5.1. van het vonnis van 9 mei 2019 luidt in vorenbedoeld verband als volgt:

“De voorzieningenrechter
5.1.        gebiedt de Gemeente om de in het kader van de aanbestedingsprocedure voor Scannen en Printen gedane inschrijvingen te laten beoordelen door een nieuw door de Gemeente samen te stellen en onbevooroordeeld beoordelingsteam, met inachtneming van de aanbestedingsstukken en dit vonnis,”

Lees over het vonnis van 9 mei 2019 ook:


vrijdag 23 augustus 2019

Het kan verkeren


April 2004:

HvJEU 29 april 2004 in zaak C-496/99 P (Succhi di Frutta):

111        Het beginsel van doorzichtigheid, dat er het corollarium van vormt, heeft in essentie ten doel te waarborgen dat elk risico van favoritisme en willekeur door de aanbestedende dienst wordt uitgebannen. Het impliceert dat alle voorwaarden en modaliteiten van de gunningsprocedure in het aanbestedingsbericht of in het bestek worden geformuleerd op een duidelijke, precieze en ondubbelzinnige wijze, opdat, enerzijds, alle behoorlijk geïnformeerde en normaal oplettende inschrijvers de juiste draagwijdte kunnen begrijpen en zij deze op dezelfde manier interpreteren, en, anderzijds, de aanbestedende dienst in staat is om metterdaad na te gaan of de offertes van de inschrijvers beantwoorden aan de criteria welke op de betrokken opdracht van toepassing zijn.

Juli 2019:

Rechtbank Limburg 23 juli 2019, ECLI:NL:RBLIM:2019:6843:


4.10.      Dat geen van de potentiële inschrijvers vooraf over de beoordelingssystematiek vragen heeft gesteld, mag niet worden tegengeworpen aan de inschrijver(s). De beoordelingssystematiek is niet transparant en dat dient voor rekening en risico van de gemeenten te komen.
4.11.      Alleen al om de reden dat het beoordelingssysteem niet voldoet aan de eisen van transparantie, die daaraan gesteld moeten worden, dienen de gemeenten over te gaan tot heraanbesteding.

Augustus 2019:

Rechtbank Limburg 22 augustus 2019, ECLI:NL:RBLIM:2019:7719:


4.7.        De voorzieningenrechter is van oordeel dat IGOM de factor -0.1 niet achteraf had mogen introduceren in de bepaling van de score op het onderdeel prijs. Er is echter geen aanleiding om te moeten oordelen dat (alleen al) vanwege het ten onrechte hanteren van een van te voren onbekende factor in de berekening van de score op prijs heraanbesteed moet worden. Bij een juiste toepassing van de berekening van de prijsscore op basis van de wel van te voren bekende gegevens, wijzigt de uitkomst van de aanbesteding immers niet.
[…]
4.12.      Driessen baseert haar betoog volledig op het feit dat zij vooraf geen inzicht heeft in de urenaantallen en dat zij achteraf geconfronteerd wordt met urenaantallen per fase (c.q. schaal), zoals die blijken uit productie 3 en 4 van de zijde van IGOM. De voorzieningenrechter is van oordeel dat dit inzicht in de inlichtingenfase verkregen had kunnen worden door het stellen van (de juiste) vragen. Nu dit niet is gebeurd, kan niet worden volgehouden dat het beoordelingssysteem niet transparant is.
De voorzieningenrechter voegt daaraan toe dat omdat in dit geval sprake is van twee inschrijvers de onderlinge verhouding gelijk blijft onafhankelijk van het aantal uren dat wordt gehanteerd. Driessen zal als laagste aanbieder op het onderdeel prijs altijd het beste scoren.
4.13.      Er is geen aanleiding om te moeten oordelen dat vanwege het hanteren van urenaantallen die van te voren niet gedeeld zijn met de potentiële inschrijvers heraanbesteed moet worden. Bij een correcte toepassing van de door de inschrijvers opgegeven omrekenfactoren en opslagen (uren x factor /opslag) ligt de onderlinge verhouding op de prijs van de aanbesteding met deze twee inschrijvers vast. De stelling dat er geen maximumprijs is bepaald maakt dat niet anders.

Het kan verkeren……………………………….

woensdag 14 augustus 2019

Hersteltijd


Goede trouw, redelijkheid en een concreet uit te voeren belangenafweging.

Voor hen die in het kader van een aanbestedingsprocedure gebruik maken van een ‘praktijktest’ of een ‘proof of concept’ biedt het vonnis Rechtbank Amsterdam 27 juni 2019, ECLI:NL:RBAMS:2019:5469 interessante overwegingen waarmee in het voorkomend geval terdege rekening moet worden gehouden:


4.10.      De beoordeling van het geschil spitst zich dus toe op beantwoording van de vraag of de Stichting op goede gronden aan CED een hersteltijd heeft gegund van slechts anderhalve werkdag. Deze vraag wordt ontkennend beantwoord op grond van het volgende.
-              i) Zoals hiervoor in 4.9 is overwogen, geven de bewoordingen waarin paragraaf 3.5.2 is gesteld, mede in aanmerking genomen de overige bepalingen in de aanbestedingsstukken, geen dwingend uitsluitsel over het antwoord op de vraag hoe strikt de koppeling tussen de telefoon- en alarmcentrale moet zijn en is de daaraan door CED gegeven uitleg weliswaar minder juist, maar niet geheel onverdedigbaar. Aangenomen wordt dan ook dat CED te goeder trouw meende, en aanvankelijk ook kon menen, dat het door haar ontworpen systeem aan de daaraan door de Stichting gestelde eisen voldeed.
-              ii) Het onderhavige gebrek van het door CED ontworpen systeem kwam aan het licht in de fase van het testen van het door haar ontworpen systeem. De opdracht was haar toen al voorwaardelijk gegund, en daarop voortbouwend had zij inmiddels een grote hoeveelheid tijd en inspanning gestoken in het ontwerpen van het systeem, die waardeloos zouden worden als de opdracht alsnog niet aan haar zou worden gegund. Dit verplichtte de aanbestedende dienst, de Stichting, ertoe bij het nemen van de definitieve gunningsbeslissing de belangen die voor CED waren betrokken bij het verhelpen van het alsnog gesignaleerde gebrek in de door haar ontworpen systeem, niet gemakkelijk of op formele gronden terzijde te schuiven, maar deze serieus te laten meewegen.
-              iii) Het doel van de tweede praktijk- en systeemtest was om gebreken te herstellen die in de eerste test aan het licht waren gekomen. Ook al viel het onderhavige gebrek van het systeem niet letterlijk onder één van de onder paragraaf 7 Testprotocol genoemde criteria, naar de strekking was dit wel het geval.
-              iv) Voor de Stichting was geen specifiek belang gemoeid met herstel van het gebrek binnen anderhalve werkdag. Het systeem wordt immers pas ingezet op het moment waarop het contract van Allianz afloopt. Dat moment zou, toen het gebrek in het systeem aan het licht kwam, pas na enkele maanden aanbreken.
4.11.      Onder deze omstandigheden heeft de Stichting ten onrechte aan CED slechts anderhalve werkdag gegund om het systeem aan te passen. Zij heeft aangevoerd dat zij CED niet meer tijd wilde bieden omdat CED, zoals uit haar brief onder 2.13 blijkt, een zeer ruime termijn leek nodig te hebben om het gebrek aan te passen en uiteindelijk ook akkoord is gegaan met inschakeling van een auditor. Onder de gegeven omstandigheden had het echter op haar weg gelegen CED, die dit standpunt in een eerste reactie had ingenomen, erop te wijzen dat deze termijn voor haar niet acceptabel was en haar in de gelegenheid moeten stellen deze houding te herzien. Zij heeft dit laatste echter nagelaten. Daarbij komt dat CED in de daarop gevolgde discussie tussen partijen al snel met het voorstel is gekomen het onderhavige gebrek te verhelpen binnen een termijn van twee weken. In de gegeven omstandigheden had de Stichting dit voorstel moeten aanvaarden.